Home » Buitenland

Sniper 2 schuttert met ethiek

Midden in de ophef over games en geweld ziet scherpschutterspel Sniper 2 het licht. De bouwers laveren (met moeite) tussen de pijnpunten door.

Arjan Terpstra

Een beetje ongemakkelijk is het wel. De Poolse gamesbouwer City Interactive werkte jaren aan een vervolg op hun succesvolle sluipschutterspel Sniper Ghost Warrior, waarvan het meer dan drie miljoen exemplaren verkocht. Het spel werd ook door de gaming pers goed onthaald: eindelijk een schietspel waarbij het niet om dom rennen en knallen ging, maar eentje waarbij je bedachtzaam door ruig terrein moet sluipen om die ene kans op een goed schot te verzilveren.

Een succesvol nichespel dus: sluipschutteren als hoofdopdracht, dat was er nog niet. Deel twee zou nog veel beter worden, de foutjes uit deel een wegpoetsen, nog spannender zijn. Er werd contact gelegd met echte sluipschutters om de ervaring zo realistisch mogelijk te maken. Er werd met zorg gekeken naar hoe wind of regen van invloed zijn op de baan van een kogel. De reacties van de computervijanden werden verbeterd: schiet je van vijf man er eentje neer, dan blijven er vier zich professioneel-militair gedragen. Leg je de tweede om, dan zijn de overige drie al een stuk minder georganiseerd, en bij slachtoffer nummer drie zijn de overlevenden stevig in paniek.

Een prachtig schietspel dus, Sniper 2 Ghost Warrior, gemaakt volgens de hedendaagse normen voor prachtige schietspellen: met realistisch wapengeweld, een koele kikker aan de trekker en dramatisch neervallende slachtoffers aan het eind van je loop. Alleen – en daar zit het ongemak voor City Interactive, blijkt als we producent Michael Sroczynski aan de lijn hebben – koele kikkers en wapengeweld zijn niet bepaald meer in de mode sinds Adam Lanza in het Amerikaanse Newtown een basisschool bestormde. Gewelddadige videogames liggen sinds december 2012 onder een vergrootglas: het onschuldige karakter van een potje knallen wordt betwijfeld, het Amerikaanse congres maakte miljoenen over aan onderzoek naar de relatie tusen games en geweld.

Het ‘Newtown-debat’ dat volgde is een Amerikaanse discussie (waarbij het primair om vuurwapens draait), maar eentje die niet zonder gevolgen zal blijven in niet-Amerikaanse landen. De gaming cultuur is sterk op de VS gericht: veranderingen daar zullen van invloed zijn op de rest van de wereld. Sroczynski geeft toe dat hij ongelukkig is met de gang van zaken. “Als Poolse studio staan we deels buiten de discussie. Maar natuurlijk hebben we het er intern veel over: hoe gaan we om met kritiek op het geweld in ons spel? En dat is wel lastiger geworden.”

Reageren op het Newtown-debat met aanpassingen in het spel was niet mogelijk. “De discussie barstte los toen ons spel op een haar na klaar was. Dan verander je niets meer.” Maar later, nu het spel naar de drukker is en de programmeurs even rust hebben? Ongemak aan de andere kant van de lijn. “We hebben altijd aangenomen dat het okay was om zo’n spel te maken, omdat het voor anderen ook okay is.”

SS01Sroczynski benadrukt dat er gerust is nagedacht over hoe geweld in beeld wordt gebracht, dat er binnen gewelddadige spellen ook grenzen in acht worden genomen. Een van de terreinen waarin de sluipschutter moet opereren, is bijvoorbeeld Sarajevo tijdens de Bosnië-oorlog. “Dat is een onderwerp waar je in je verhaal zorgvuldig mee om moet gaan. Het is een recent conflict waarbij sluipschutters een rol speelden (noot: voornamelijk door op burgers te schieten – AT). Wij benadrukken in het spel dat je niet deelneemt aan het eigenlijke conflict dat in die tijd speelde, maar dat ons verhaal er op geïnspireerd is. De speler neemt geen deel aan het conflict, hij heeft opdracht bewijsmateriaal te vinden voor een massamoord en trekt zich daarna terug, waarbij het nog even mis gaat en je alsnog moet vechten.”

Een spel vol goede bedoelingen dus. Maar was het niet gewoon beter geweest om Sarajevo helemaal weg te laten uit het spel en (zoals in deel 1) lekker in een anonieme jungle op een klassieke filmschurk los te gaan? Weer dat ongemak aan de telefoon. “Om eerlijk te zijn: we zijn nog in gesprek over hoe we dit onderwerp moeten aanpakken. We hebben bijvoorbeeld geen historische figuren in de game, ehm… We bespreken nog hoe we het conflict aan de speler moeten verkopen: misschien dat we een documentaire over Sarajevo op de website tonen. Maar daar zijn we nog mee bezig.”

Dit artikel verscheen eerder in De Nieuwe Pers. Sniper 2 Ghost Warrior kwam 15 maart 2013 uit. Op de website www.sniperghostwarrior.com stond op het moment van schrijven nog geen documentaire over Sarajevo.